Projekt kuchni - jaki blat wybrać?
Zaktualizowano: 9 sty 2023
Wybór odpowiedniego blatu podczas projektowania kuchni to jedna z najważniejszych kwestii. Blat to powierzchnia, która używana i eksploatowana jest najczęściej dlatego warto pomyśleć o materiale dobrze dopasowanym do potrzeb użytkujących.
Wybór odpowiedniego blatu - czynniki, które trzeba wziąć pod uwagę:
częstość użytkowania - wytrzymałość blatu, który używać będzie wieloosobowa, gotująca rodzina może się różnić od wytrzymałości blatu, który będzie używać niegotujący singiel.
właściwości materiału - wytrzymałość na obicia, zarysowania, odporność na: wodę, temperaturę (czy można bezpośrednio na nim postawić gorący garnek, lub kubek czy też gorące naczynia pozostawią ślady), uszkodzenia mechaniczne (zarysowania od noża, naczyń) kwasy pochodzące z żywności (czy pod wpływem np. kwasu z cytryny lub wina zostają trudne do usunięcia odbarwienia), środki do czyszczenia (czy można je czyścić chemicznymi środkami czy nie). A poza tym - łatwość utrzymania czystości, konieczność systematycznej impregnacji, chłonność, ciężar, dostępne kolory i łatwość montażu.
budżet - blat dobrany cenowo do naszych możliwości
wygląd - blat dobrze dobrany do reszty wyposażenia kuchni - frontów, sprzętów, dodatków.
Rodzaje blatów kuchennych i ich cechy:
BLAT Z PŁYTY LAMINOWANEJ (LAMINAT): Coraz bardziej popularny i atrakcyjny cenowo materiał. Na przestrzeni ostatnich lat jakość blatów z płyt laminowanych bardzo wzrosła, wizualnie przypominają materiały, które mają imitować czyli np. drewno, beton, marmur. Wykonane są z niepalnej płyty wiórowej, pokrytej warstwą laminatu imitującego drewno, kamień czy stal, dostępne w wersji matowej lub błyszczącej. Blaty laminowane zazwyczają są odporne na ścieranie, uderzenia, zarysowania, temperaturę do 180 st C, zaplamienia i działanie światła słonecznego.
BLAT Z KOMPOZYTU: Blaty kompozytowe to mieszanka 2/3 minerałów naturalnych i 1/3 żywicy akrylowej i pigmentów. Blaty wykonywane są z płyt MDF, które pokrywa się warstwą kompozytu. Materiał ten jest bardzo plastyczny, można z niego uzyskać każdą formę, a na łączeniach nie widać spoin. Można z niego wykonać zlew i połączyć z blatem bez widocznych krawędzi, co jest estetyczne i ułatwia utrzymanie czystości. Blaty kompozytowe są trwałe, nietoksyczne, odporne na promienie UV, temperaturę, wilgoć, rozlane płyny, jednak są dużo bardziej podatne na zarysowania niż blaty z kamienia naturalnego lub konglometatu. Plusem jednak jest, że po instalacji blat można okresowo szlifować i polerować, co zapewnia utrzymanie ładnej powierzchni przez ok. 20 lat. Blaty kompozytowe są stosunkowo drogie.
BLAT DREWNIANY: Głównymi zaletami blatów drewnianych jest ich ponadczasowy wygląd i „przytulność” jaką nadają kuchni. Drewno, w przeciwieństwie do np. kamienia nie jest zimnym materiałem, jest też od niego lżejsze. Jednak blaty drewniane mają swoje minusy, przede wszystkim wymagają systematycznej pielęgnacji ponieważ drewno jest podatne na plamienia, zarysowania i ma niewielką odporność na kontakt z wysoką temperaturą. Większość plam spożywczych musi być od razu usuwana, postawienie na drewnianym blacie gorącego garnka czy kubka zostawi trudne do usunięcia ślady, a krojenie chleba bez deski do krojenia jest praktycznie niemożliwe. Oczywiście nie bez znaczenia jest gatunek drewna z jakiego wykonany jest blat. Na blaty polecane jest drewno twarde, takie jak dąb, jesion czy buk. Coraz częściej wykorzystuje się też drewno egzotyczne, które lepiej radzi sobie z wilgocią. Drewniany blat co jakiś czas należy impregnować, najczęściej polega to na zeszlifowaniu ewentualnych zarysować lub przetarć i przetarciu specjalnie do tego przeznaczonym olejem.
Jeśli jednak jesteście zainteresowani kupnem blatu drewnianego, musicie wiedzieć, że istnieje kilka typów blatów drewnianych, w zależności od sposobu w jaki zostały wykonane. Wszystkie łączy podobna charakterystyka jak powyżej, ponieważ wykonane są z drewna, jednak różnią się cenami, dostępnością i wagą:
Blat z jednego kawałka litego drewna – trudny do wykonania, bardzo drogi, istnieje ryzyko pęknięcia, jednak na pewno będzie ciekawym rozwiązaniem w designerskich, raczej mało używanych kuchniach.
Blat klejony – najprościej mówiąc, wykonany ze sklejonych ze sobą drewnianych desek (mniejszych lub większych). Wykonywany na wymiar, najczęściej występujący typ drewnianego blatu, tańszy niż blat z jednego kawałka litego drewna, ale droższy i cięższy niż kolejny typ czyli blat fornirowany.
Blat fornirowany - składa się z płyty wiórowej, MDF lub sklejki pokrytej warstwą (od 0,1 do 3mm) drewnianego forniru (fornir to okleina z płatów drewna). Im grubsza warstwa forniru, tym lepiej, okleina będzie bardziej trwała. Ten rodzaj blatu wydaje się dobrą alternatywą dla blatu klejonego, ze względu na łudząco podobny wygląd, jednak mniejszą wagę i niższą cenę.
BLAT Z KAMIENIA NATURALNEGO: Blaty z kamienia cechuje przede wszystkim jakość i trwałość, a co za tym idzie także wyższa cena. Do ich wykonania wykorzystuje się takie kamienie jak granit, bazalt, porfir (najtrwalsze) oraz marmur czy trawertyn. Każdy z nich charakteryzuje się różnymi właściwościami, takimi jak twardość czy nasiąkliwość. Należy pamiętać, że kamienne blaty są wyjątkowo ciężkie dlatego szafki montowane pod blatem powinny być odpowiednio wzmocnione. Trudność sprawia też transport i montaż blatu wykonanego z jednego kawałka kamienia.
Granit - to jeden z najbardziej odpornych materiałów, jest odporny na uszkodzenia, działanie kwasów z jedzenia, środków chemicznych, wilgoci czy wysokiej temperatury. Może być także stosowany na zewnątrz. Należy go jednak odpowiednio impregnować.
Bazalt – to materiał trwały i odporny na wiele czynników, takich jak wysoka temperatura, ścieranie, uszkodzenia mechaniczne, korozja. Charakteryzuje się też niską nasiąkliwością.
Marmur – mniej odporny na czynniki niż granit, należy go systematycznie imprgnować. Marmur, w przeciwieństwie do granitu nadaje się tylko do wnętrz, a przy zbyt długim kontakcie z wodą, tłuszczem czy kwasami z owoców mogą na nim powstawać trudne do usunięcia przebarwienia dlatego tego typu plamy zawsze trzeba od razu wycierać z blatu i właśnie ze względu na to nie zaleca się go do kuchni o intensywnym użytkowaniu.
Trawertyn – Odznacza się oryginalnym wyglądem, jest bardzo wytrzymałym materiałem, jednak nie tak granit. Blaty kuchenne z trawertynu są dość odporne na wysoką temperaturę, działanie promieni UV, działanie pary wodnej, działanie detergentów, zarysowania, wgniecenia i ścieranie, jednak podobnie jak blaty marmurowe są mało odporne na działanie kwasów z jedzenia i mogą na nich zostawać trudne do usunięcia plamy.
SPIEKI KWARCOWE : Wytwarzane są z kwarcu oraz domieszki różnych rodzajów mocno rozdrobnionych skał naturalnych. W skład kompozytu wchodzą też dodatki ceramiczne. Spieki kwarcowe odznaczają się znikomą nasiąkliwością, bardzo dużą twardością oraz odpornością na uszkodzenia mechaniczne, np. zarysowania. Ich zaletą na tle blatów wykonanych w całości z kamienia naturalnego jest też fakt, że mniej ważą. Dostępne są w różnych wybarwieniach z rozmaitą strukturą, jednak jeśli chcemy uzyskać wygląd naturalnego kamienia, trzeba go "nadrukować" na powierzchnię sprasowanej płyty spieku.
KONGLOMERAT KWARCYTOWY: Jest zlepkiem sproszkowanych, naturalnych kamieni, połączonych za pomocą żywicy polimerowej. Jest wytrzymały i stanowi tańszą alternatywę dla blatów z kameni naturalnych, Konglomerat kwarcytowy jest odporny na plamy, wilgoć i działanie kwasów z jedzenia, jest także odporny na wysoką temperaturę, łatwy w utrzymaniu czystości, ma wręcz właściwości antybakteryjne. Jest też lżejszy i łatwiejszy w obróbce niż lity kamień czy spiek. Występuje w bardzo wielu wersjach kolorystycznych, można go łączyć bezspoinowo, a wizualnie bardzo przypomina naturalny kamień.
Konglomerat w zależności od wykorzystanego materiału będzie cechował się nieco innymi właściwościami:
konglomerat marmurowy – jest miękki, chłonny, nieodporny na plamienie przez co łatwo się odbarwia, nie jest też tak wytrzymały i odporny na temperatury jak granit czy kwarc.
konglomerat kwarcytowy – nie chłonie wody, ani innych płynów, bardziej wytrzymały i odporny na czynniki, takie jak temperatura, woda i kwasy z jedzenia niż konglomerat marmurowy.
konglomerat granitowy – najbardziej wytrzymały z wszystkich konglomeratów, odporny na zarysowania, środki chemiczne i wodę. Najcięższy ze wszystkich konglomeratów.
Czym różni się konglomerat od spieku?
Najważniejszą i najbardziej widoczną różnicą jest fakt, że konglomerat posiada wzór także w przekroju, co wygląda bardzo naturalnie i estetycznie, natomiast na spieki kamienny wzór trzeba nałożyć. Spiek jest też bardziej kruchy niż konglomerat, co sprawia, że jest trudniejszy w obróbce i montażu. Przez większą porowatość materiału, spieki nie są aż tak higieniczne jak konglomeraty, które mają właściwości antybakteryjne. Spieki z kolei są nieco bardziej odporne na wysokie temperatury i zarysowania, są też stosunkowo droższe.
BLAT ZE STALI: Wykonane ze stali nierdzewnej, nadają się do nowoczesnych, minimalistycznych wnętrz ze względu na swoją odporność na uszkodzenia mechaniczne, wilgoć, temperaturę czy kwasy z jedzenia. Minusem jest konieczność wycierania na sucho plam po wodzie, niewytarte pozostają widoczne.
BLAT ZE SZKŁA: Do ich produkcji wykorzystuje się szkło hartowane dzięki czemu powierzchnia jest bardzo wytrzymała i nie ulega potłuczeniu. Są też odporne na wysokie temeratury, można na nich postawić np. gorący garnek. Szklana powierzchnia nie wchłania tłuszczu ani wilgoci, nie potrzebuje impregnacji i można ją czyścić różnego rodzaju detergentami. Blaty szklane wykonywane są na zamówienie, występują w różnych wybarwieniach, a także z opcją cyfrowego nadruku. Ich główne wady to wysoka cena, a także fakt, że ostre przedmioty mogą je łatwo zarysować. Nie są najłatwiejsze w utrzymaniu czystości – łatwo się brudzą, widoczne są na nich wszelkiego rodzaju odciski.
BLAT BETONOWY: Istnieją dwie metody uzyskania betonowego blatu. Pierwsza to blat odlany z betonu architektonicznego, a druga blat pokryty cienką warstwą mikrocementu. Blat z betonu arch. jest cięższy, zbrojony włóknem szklanym, przez co oporny na złamania czy pęknięcia, a także wysoką temperaturę. Jest też łatwy do czyszczenia. Blat pokryty mikrocementem to zazwyczaj blat drewniany, z płyty wiórowej, OSB czy z MDF-u pokryty cienkimi warstwami mikrocementu. Blaty pokryte mikrocementem są lżejsze niż blaty z betonu arch., a także bardziej odporne na wilgoć. Jednak oba rodzaje blatów nie są zbyt odporne na zarysowania, krojenie chleba bez deski raczej nie wchodzi w grę, są też mniej odporne na temperaturę niż blaty kamienne czy laminaty. Kwasy z jedzenia należy jak najszybciej wycierać ponieważ mogą uszkodzić lakier pokrywający blat, a do czyszczenia można używac jedynie delikatnych detergentów.
Mam nadzieję, że to zestawienie pomoże Wam w wyborze odpowiedniego blatu. Więcej na temat planowania wymarzonej kuchni przeczytacie we wpisach: "Projekt kuchni - od czego zacząć?", "Projekt kuchni - dlateczego właściwa wentylacja jest tak istostna?", "Projekt kuchni - jak wybrać odpowiedni okap?".
Komentarze